Audi A2 to jeden z najbardziej ambitnych projektów w historii współczesnej motoryzacji. Choć produkowany był stosunkowo krótko, do dziś budzi podziw inżynierów i kolekcjonerów jako samochód, który bezkompromisowo postawił na wydajność i nowoczesne materiały.

1. Geneza
Początki Audi A2 sięgają połowy lat 90., kiedy marka z Ingolstadt chciała stworzyć samochód miejski klasy premium, który rzuciłby wyzwanie nadchodzącemu Mercedesowi klasy A. Projekt oparto na koncepcie Audi Al2, zaprezentowanym w 1997 roku we Frankfurcie. Głównym celem inżynierów nie było stworzenie taniego auta, lecz pojazdu maksymalnie ekologicznego, lekkiego i przestronnego przy zachowaniu kompaktowych wymiarów zewnętrznych (poniżej 4 metrów długości).
Wersja produkcyjna zadebiutowała w 1999 roku na targach IAA we Frankfurcie, a sprzedaż ruszyła w czerwcu 2000 roku. Reakcje publiczności i ekspertów były mieszane. Z jednej strony podziwiano kunszt inżynieryjny i futurystyczną sylwetkę, z drugiej – wysoka cena (wynikająca z kosztownych materiałów) oraz specyficzny wygląd typu MPV odstraszały tradycyjnych klientów Audi. Rynek nie był jeszcze gotowy na tak radykalne podejście do oszczędności paliwa kosztem ceny zakupu.

Audi A2 było prawdziwym laboratorium technologicznym na kołach i posiadało kilka innowacyjnych rozwiązań:

- Audi Space Frame (ASF): Największa rewolucja – nadwozie w całości wykonane z aluminium. Dzięki temu szkielet auta ważył zaledwie 153 kg, a całe auto było o ok. 40% lżejsze od stalowych konkurentów.

Aerodynamika: A2 posiadało jeden z najniższych współczynników oporu powietrza w swojej klasie ($C_x$ od 0,25 do 0,28), co osiągnięto dzięki gładkiemu podwoziu, specyficznemu tyłowi i wąskim oponom.

- Moduł serwisowy (Serviceklappe): Zamiast tradycyjnej maski, A2 posiadało przedni panel, który otwierał się jak klapka, dając dostęp do wlewu oleju i płynu do spryskiwaczy. Pełne zdjęcie maski było możliwe, ale wymagało odkręcenia dwóch śrub, co podkreślało bezobsługowy charakter silnika między przeglądami.

Kanapa Space Floor: Dzięki obniżeniu podłogi z tyłu, pasażerowie mieli zaskakująco dużo miejsca na nogi, mimo niewielkich rozmiarów auta.

Gama jednostek napędowych Audi A2 została zaprojektowana z myślą o maksymalnej sprawności przy zachowaniu niskiej masy. Podstawę oferty stanowiły silniki benzynowe: 1.4 16V o mocy 75 KM, będący solidną i prostą konstrukcją, oraz zaawansowany 1.6 FSI (110 KM). Ten drugi, wprowadzony w 2002 roku, wykorzystywał bezpośredni wtrysk paliwa, co pozwalało na dynamiczną jazdę przy zachowaniu rozsądnego spalania, czyniąc z lekkiego A2 auto o niemal sportowych osiągach (sprint do 100 km/h w niespełna 10 sekund). Miłośnicy diesli mieli do wyboru trwałe, trzycylindrowe jednostki 1.4 TDI (75 lub 90 KM) z pompowtryskiwaczami, które charakteryzowały się wysokim momentem obrotowym i bardzo niskim zapotrzebowaniem na paliwo.

Prawdziwym technologicznym manifestem Audi była jednak wersja 3L, oparta na silniku 1.2 TDI (61 KM). Był to pierwszy na świecie pięciodrzwiowy samochód seryjny, który realnie zużywał średnio zaledwie 2,99 litra oleju napędowego na 100 km. Aby osiągnąć ten spektakularny wynik, inżynierowie poddali auto ekstremalnej kuracji odchudzającej i aerodynamicznej.Wersja 3L różniła się od standardowego A2 w niemal każdym detalu:

Materiały i masa: Zastosowano jeszcze więcej lekkich stopów – blok silnika, elementy zawieszenia (w tym wahacze i kolumny resorujące), a nawet bębny hamulcowe wykonano z aluminium. Felgi odlano ze stopów magnezu, co w połączeniu z brakiem wspomagania kierownicy i lżejszymi fotelami pozwoliło obniżyć masę własną do rekordowych 825 kg.

Aerodynamika i opory: Współczynnik oporu powietrza obniżono do poziomu 0,25 Cx poprzez zastosowanie węższych opon o niskim oporze toczenia (145/80 R14), osłon podwozia oraz specjalnie ukształtowanych nadkoli.

Skrzynia biegów i tryb ECO: Samochód wyposażono w zautomatyzowaną przekładnię manualną (ASG). W trybie „ECO” moc silnika była ograniczana do 41 KM, a skrzynia dążyła do jak najszybszego wbicia najwyższego biegu. Unikalną funkcją był system Start-Stop (wyłączający silnik po 4 sekundach postoju z naciśniętym hamulcem) oraz funkcja „żeglowania” – po zdjęciu nogi z gazu auto wysprzęglało bieg, pozwalając na swobodne toczenie się bez hamowania silnikiem.

Audi A2 3L było pokazem siły inżynieryjnej, udowadniającym, że luksusowy samochód miejski może emitować zaledwie 81 g/km $CO_2$. Choć wersja ta była droga w zakupie i skomplikowana w serwisowaniu, do dziś pozostaje ikoną ekologii w motoryzacji spalinowej.

Produkcję Audi A2 zakończono w lipcu 2005 roku po wyprodukowaniu zaledwie ok. 176 tysięcy egzemplarzy. Z perspektywy finansowej projekt był dla Audi porażką – firma traciła pieniądze na każdym sprzedanym aucie ze względu na wysokie koszty produkcji aluminium.

Jednak z perspektywy czasu Audi A2 uznaje się za sukces wizjonerski. Dzisiaj, w dobie walki o niską emisję i lekkie konstrukcje aut elektrycznych, rozwiązania z A2 wydają się bardziej aktualne niż kiedykolwiek. Model ten staje się coraz bardziej poszukiwany, ceniony za ponadczasowy design i inżynierię, która nie znała kompromisów. Co ciekawe Audi wraca do nazwy A2. Nowy miejski elektyrk nie tylko ma mieć taką samą nazwę ale stylistycznie nawiązywać do modelu z końca lat 90-tych.